Informatie
BUMA / STEMRA
Muziekauteursrecht.
Muziek is eigendom van iemand. Iemand heeft de tekst of de melodie van een lied geschreven; “geestelijk eigendom” zoals dat genoemd wordt. Net zoals de auteur van een boek daarvan geestelijk eigenaar is en een vergoeding ontvangt voor elk boek dat verkocht wordt.
Op teksten en composities van liederen en andere muziekwerken rust een muziekauteursrecht en de tekst- en muziekschrijvers hebben dus recht op een vergoeding als u hun werk uitvoert. U zou dus toestemming van de tekstdichter en/of componist moeten hebben om dat muziekwerk of dat lied uit te voeren. Zo is dat in de Auteurswet bepaald. U betaalt dus voor het gebruik van het muziekwerk als u dat in het openbaar ten gehore brengt.
En dat openbaar moet u breed zien: optreden in de kerk of een verzorgingshuis is ook openbaar.
Vergoeding voor rechthebbenden.
Omdat het ondoenlijk is om de tekstdichters en componisten individueel te benaderen, is er een organisatie in het leven geroepen die de toestemming voor u regelt en u een bepaald bedrag in rekening brengt voor het gebruik van dat muziekstuk. En die ervoor zorgt dat die vergoeding bij de tekstdichter en/of componist terecht komt. En dit is wat de Buma/Stemra doet: het exploiteren van de rechten van 16000 Nederlandse muziekauteurs en –uitgevers en het beheren van 2 miljoen muziekwerken. Volgens internationale verdragen doet de Buma/Stemra dat ook voor buitenlandse tekstschrijvers en componisten wier werk in Nederland wordt uitgevoerd.
Contract met ruim 275.000 koorleden.
En omdat u als particulier of als koor niet zelf met de Buma/Stemra in contact kunt of wilt treden, is er het collectief van de VNK die voor de aangesloten Nederlandse koren met de Buma/Stemra een contract afsluit over het gebruik van partituren. Gezien het grote aantal koren (± 7.750 koren en 275.000 koorleden) die bij de VNK zijn aangesloten, kan de VNK een flinke vuist maken bij de onderhandelingen. En via de LOVOK en de Rebo worden de betalingen voor muziekauteursrechten voor elk aangesloten senioren- of ouderenkoor geregeld.
Muziekstukken zonder auteursrecht.
Bladmuziek is beschermd tot 70 jaar na het overlijden van de langstlevende tekstschrijver en/of componist. Na afloop van deze 70 jaar is het werk “Publiek Domein” en vrij voor gebruik. Bij kopiëren van auteursrechtvrije werken is het wel van belang dat de originele versie wordt gebruikt. Op bewerkte versies (arrangementen) rust opnieuw auteursrecht, nl. dat van de bewerker.
Componist langer dan 70 jaar dood en toch nog rechten?
Een muziekwerk van een langer dan 70 jaar geleden overleden componist is in principe vrij van rechten als u over de originele partituur beschikt. Heeft u bijvoorbeeld de originele partituur van “Eine kleine Nachtmusik” van W.A. Mozart in uw bezit, dan mag u die vrij kopiëren. Is dit werk via een muziekuitgever uitgegeven, dan is de uitgever rechthebbende (z.g. portretrecht) en mag u niet kopiëren.
Dat mag weer wel indien de eventuele arrangeur langer dan 70 jaar is overleden en u het stuk zelf met een notatieprogramma om schrijft.
Natuurlijk houdt auteursrecht meer in dan u hier leest.
Wilt u het naadje van de kous weten? Ga dan naar de website van Buma/Stemra.
U kunt bij de Buma/Stemra (telefoon: 023-799799, e-mail
Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
) ook een boekje bestellen met als titel “Muziekgebruik en Buma”. De voornaamste bepalingen staan hier in.
Kopiëren van bladmuziek.
Sinds 1 januari 2011 is de Buma/Stemra ook belast met het tegengaan van illegaal kopiëren van bladmuziek. Vanaf die datum is deze taak overgenomen van de stichting Music©py.
Vuistregel: het kopiëren van bladmuziek is NOOIT toegestaan!!
- Uitzondering 1:
- U heeft zelf een componist de opdracht gegeven om een muziekwerk voor u te componeren. U bent hiermede de rechthebbende op de auteursrechten geworden. U geeft het werk in eigen beheer uit. U mag net zoveel kopieën maken als u wilt en ook anderen toestaan dat te doen. Zonder uw toestemming mogen anderen dit werk niet kopiëren of bewerken.
- Uitzondering 2:
- Sommige componisten en arrangeurs verkopen hun werk via internet. Tegen een bepaalde vergoeding kunt dit muziekwerk downloaden van hun website. Hierna mag u het muziekwerk voor alle leden van uw koor kopiëren.
De verwachting is dat Buma/Stemra komt met een regeling m.b.t. kopiëren. Zolang die er nog niet is, is het raadzaam illegaal kopiëren volstrekt achterwege te laten.
Arrangementen.
Voor arrangementen geldt hetzelfde als voor het kopiëren van originele muziekwerken. Het arrangeren van een muziekstuk mag alleen maar na verkregen toestemming van de rechthebbende. En de rechthebbende is in veel gevallen de componist of muziekuitgever.
Een groot en duidelijk artikel over het kopiëren van muziekwerken vindt u hier op de website van muziekuitgeverij Annie Bank.
Aanschaf van partituren.
U koopt deze bij de bekende muziekuitgevers die u met een beetje “googelen” gemakkelijk kunt vinden. De prijzen van de partituren verschillen nogal: een enkel blad kost ongeveer € 1,00, terwijl u voor een 4-bladige partituur al gauw € 2,50 betaalt. Maar wist u dat er ook een bloeiende 2e hands markt is in partituren waarbij de kosten van aanschaf een flink stuk lager uitvallen? En u toch legaal bezig bent. Koopt u tweedehands, vraagt u dan wel om een factuur bij de verkopen!
Bij Koormuzieknet en Koormuziek.startpagina vindt u veel gegevens over muziekuitgevers en tweedehands partituren.
